Bu yazı 17 Ağustos 2023 tarihinde güncellenmiştir.
e-Belge türlerinin büyük bir çoğunluğuna karekod uygulaması zorunluluğu geliyor. Peki bu zorunluluk kimleri kapsıyor ve sistemlerde nasıl geliştirmeler gerektiriyor? Konuyla ilgili önemli bilgileri bu yazıda bulabilirsiniz.
509 Sıra Nolu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği’ne göre karekod veya barkod kullanımı bazı belge türleri için zorunlu içerik sayılıyordu ancak uygulamanın başlangıç tarihi ve koşulları hakkında detaylı bilgi verilmemişti. Gelir İdaresi Başkanlığı’nın (GİB) geçtiğimiz günlerde yayınladığı duyuruyla, karekod kullanımının birçok elektronik belge türünde ne zaman zorunlu hale geleceği kesinleşti. Zorunlu uygulama 1 Eylül 2023’te başlayacak ancak bu tarihe kadar mükelleflerin sistemlerinde gerekli geliştirmeleri yapmaları gerekiyor.
Karekod Kullanımı Zorunluluğu Hangi Belgeleri Kapsıyor?
Karekod uygulamasının detaylarını aktarmadan önce bu zorunluluğun hangi belge türlerini kapsadığına değinelim:
- e-Fatura
- e-Arşiv fatura
- e-İrsaliye
- e-Serbest Meslek Makbuzu
- e-Müstahsil Makbuzu
- e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi
- e-Döviz Kıymetli Maden Alım Satım Belgesi
- e-Adisyon
1 Eylül 2023 tarihinden itibaren düzenlenecek yukarıda sıralanan e-Belgelerin tamamında karekod bulunması gerekiyor. Ancak bu belgeler için karekod oluşturulurken, GİB tarafından yayınlanan Karekod Standardı Kılavuzu’na uyma şartı da bulunuyor.
e-Belgelerde Karekod Üzerinde Hangi Bilgilerin Bulunması Gerekiyor?
Zorunluluk kapsamında bulunan her belge için karekodun barındırması gereken bilgiler farklılaşabiliyor. Bu nedenle GİB’in yayınladığı Karekod Standardı Kılavuzu incelenerek, her belge için gerekliliklerin yerine getirilmesi gerekiyor.
Temmuz ayında yayımlanan Karekod Standardı Kılavuzu’na göre;
- QR Kod, e-belgenin sağ üst köşesinde bulunmak zorundadır.
- EPDK’dan alınan dağıtım veya tedarik lisansları ile doğal gaz ve elektrik dağıtım ve satış faaliyetinde bulunanlar, kargo ve lojistik işletmeleri ve GİB’den ilgili izni alan mükelleflerce el terminalleri aracılıyla düzenlenen e-Arşiv Faturaların fiziksel çıktısında QR Kod bulundurulması zorunlu değildir, ancak söz elektronik belgede QR Kod bulunmak zorundadır.
Karekod, e-İrsaliye Yerine Kullanılabilir Mi?
Karekod uygulaması ile ilgili akıllardaki bir diğer soru ise bu uygulamanın e-İrsaliye yerine geçip geçemeyeceği yönünde. Konuyla ilgili olarak, 509 Sıra Nolu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği’nde daha önce yapılan değişiklikle karekodun; internet üzerinden mal ve hizmet satışı yapan mükellefler tarafından satışa konu malın yanında bulundurulması zorunlu olan e-İrsaliye örneği yerine geçebileceği belirlenmişti. GİB tarafından yapılan duyuruya göre bu koşullarda e-İrsaliye karekodu doğrudan e-İrsaliye yerine kullanılabilecek. Ancak bunun için de belirli şartlar mevcut. Bu şekilde kullanılacak karekodun:
- Karekod Standardı Kılavuzu’nun “2.5 e-İrsaliye Belgesinde Karekod Bilgileri” bölümünde belirtilen alanları içermesi,
- Üzerinde “e-İrsaliye Karekodu” ibaresini içermesi ve
- Ambalaj veya paket üzerinde yer alan karekodun çıktısı veya etiketinin tam ve eksiksiz şekilde okunabilir olması gerekiyor.
Harekete Geçin
1 Eylül 2023 itibarıyla düzenleyeceğiniz e-Belgelerde kılavuza uygun hareket etmek için şimdiden sistem geliştirmelerinizi yapabilirsiniz. Hâlihazırda Sovos gibi bir özel entegratör ile çalışıyorsanız bu konuda onların yönlendirmelerini dikkate alabilirsiniz. Tüm detayları öğrenmek için uzman ekibimizle iletişime geçin.
