Dünyadan Gelişmeler: Sürekli İşlem Denetimleri (CTCs)

Son Değişiklikler 

1 Temmuz itibarıyla 2022 yılının ikinci yarısı çoktan başladı. Sürekli işlem denetimi (CTC) alanında değişiklikler de uygulanmaya başladı. Bu blog yazısında hem Avrupa’da hem de Avrupa dışında yaşanan ve sürekli işlem denetiminde tüm dünyayı etkileyebilecek olan önemli gelişmeleri derledik. 

Filipinler: Pilot program 

Filipinler, elektronik olarak kesilen fatura ve makbuzların gerçek zamana yakın şekilde iletilmesini öngören zorunlu CTC sistemini resmen uygulamaya koydu. 1 Temmuz 2022’de Filipinler vergi dairesi Elektronik Makbuz, Fatura ve Satış Raporlama Sistemi (EIS) pilot programını başlattı. 

Bu girişim ilk olarak 2018’de TRAIN yasası olarak da bilinen Hızlandırma ve Kapsayıcılık için Vergi Reformu Yasası kapsamında gündeme gelmişti. Şimdi ise seçilen 100 pilot vergi mükellefi e-faturaları/e-makbuzları EIS platformu üzerinden kesip İç Gelir Bürosu’na (BIR) göndermek zorunda. (Filipinler Zorunlu Sürekli İşlem Denetimi Raporlamasına Doğru İlerliyor | Sovos) 

Romanya: E-Fatura sistemi ve E-İrsaliye 

Romanya, CTC sistemini uygulamak için 2021’den bu yana adımlar atıyordu. 1 Temmuz 2022’den itibaren vergi mükellefleri, işletmeler arası (B2B) işlemlerde yüksek mali riskli ürünlerin tedariği için ve işletmeler ile hükümet arasındaki (B2G) tüm işlemler için CTC e-fatura sistemi olan e-Fatura’yı kullanmak zorunda. Tedarikçiler XML formatında kesilen yapılandırılmış faturalarını E-Fatura sistemine gönderecek. Ardından Maliye Bakanlığı tarafından onay kanıtı olarak bakanlık mührü faturaya vurulacak. Mührü taşıyan faturalar Romanya’daki düzenlemeler uyarınca hukuken geçerli sayılacak. (Romanya: E-Fatura Uygulamasındaki Son Gelişmeler) 

1 Temmuz 2022’de CTC e-fatura zorunluluğu için canlıya geçişin yanı sıra, ülke içinde taşınan yüksek mali riskli ürünlerin izlenmesi için e-irsaliye sistemi de yürürlüğe giriyor. Vergi mükellefleri belli malların taşınmasından önce e-irsaliye belgesi çıkarmak zorunda. Üstelik mükellefler vergi dairelerine ilgili dosyaları XML formatında göndermek zorunda. Romanya hükümetinin 30 Haziran 2022 tarihinde çıkardığı 106 sayılı yasaya ve Acil Durum Kararnamesi’nin 13. ve 14. maddelerindeki değişikliklere göre; 1 Ekim 2022 tarihine kadar e-irsaliye zorunluluğuna uyulmaması durumda herhangi bir ceza uygulanmayacak. Ayrıca,  1 Temmuz 2022’den itibaren SAFT büyük vergi mükellefleri için uygulanmaya başlandı. 

Vietnam: CTC Zorunluluğu 

E-fatura zorunluluğunun kapsamını genişleten ülkeler arasında, 1 Temmuz 2022 itibarıyla ülke içinde faaliyet gösteren, vergiye tabi tüm kişiler için e-fatura kullanımının zorunlu hale geldiği Vietnam da yer alıyor. Daha önce uygulamanın başlaması için beklenen tarih 1 Kasım 2020 olarak belirlenmişti ancak, yerel şirketlerin bu tarihe kadar düzenlemelere uyumlu bir e-fatura çözümü uygulama konusunda karşılaştığı zorluklar nedeniyle tarih ertelenmişti. 

Ayrıca 123 sayılı kararnamede belirlenen düzenlemelere göre; girişimler, ekonomik kuruluşlar, diğer kuruluşlar, aile işletmeleri ve özel kişiler e-fatura kullanmak için bölgelerindeki vergi idaresine kayıt yaptırmak zorunda. (Vietnam: E-Fatura Uygulaması Temmuz 2022’de Başlıyor) 

Portekiz – İşletmeler ve hükümet arası işlemlerde e-fatura kullanımı ertelendi 

42-A/2022 sayılı kararname ile küçük, orta ve mikro işletmeler  ile hükümet arasındaki (B2G) işlemlerde zorunlu e-fatura kullanımı ertelendi. Uygulama için başlangıçta belirlenen tarih 1 Temmuz 2022’ydi. Artık B2G işlemlerde e-fatura kullanımı 1 Ocak 2023’ten itibaren zorunlu olacak.  

Elektronik faturaların PDF formatında gönderilmesi için son tarihin 31 Aralık 2022’ye kadar uzatılmasının ardından, Portekiz hükümetinin mikro, küçük ve orta büyüklükteki işletmeler için B2G elektronik faturaların alınması ve işlenmesi için belirlenen son tarihi de 31 Aralık 2022’ye kadar uzatma kararı alması ile böyle bir erteleme meydana geldi. (Portekiz: KOBİ’ler için Zorunlu B2G Faturalandırma tekrar ertelendi | Sovos) 

Türkiye, Güney Kore ve İtalya: Mevcut uygulamaların kapsamı genişletiliyor 

Türkiye’de vergi dairesi, e-fatura, e-arşiv fatura ve e-irsaliye uygulamalarını kullanması zorunlu olan vergi mükelleflerinin kapsamını genişletti. Bu genişletme, sektör bazında yeni zorunlulukların getirilmesi veya yıllık ciro limitinin aşağı çekilmesi ile gerçekleştirildi. Yeni gereklilikler kısa süre önce yürürlüğe girdi ve değişikliklerin kapsamına giren vergi mükellefleri 1 Temmuz 2022’den itibaren e-belgeleri kullanmaya başladı.  (Türkiye E-Belgelerin Kapsamını Genişletti ) 

Güney Kore’de e-fatura kullanımı 2011’den bu yana tüm kurumsal işletmeler için zorunlu. Kesilen e-vergi faturalarının kesilme tarihinden sonraki bir gün içinde Ulusal Vergi Servisi’ne (NTS) iletilmesi gerekiyor. En son değişiklik, şahıs işletmeleri için uygulanan ciro sınırı ilgili. Sınır 1 Temmuz 2022’den itibaren 200.000.000 KRW’ye indirildi. 

İtalya da CTC gerekliliklerini uygulamada yeni bir aşamaya girdi. Uluslararası faturalardan başlanarak, Esterometro (uluslararası fatura raporu) yerine 1 Temmuz 2022’den itibaren uluslararası fatura verilerinin SDI’ye FatturaPA formatında iletilmesi gerekiyor. Ayrıca, kısa süre önce yayınlanan 73 sayılı kararname ile sınır ötesi fatura raporlama zorunluluğu için limit belirlendi. Vergi mükellefleri sadece her bir işlemde 5.000 Euro tutarını aşan işlemleri raporlamak zorunda. Bu uygulama özellikle 633/1972 sayılı Devlet Başkanlığı Kararnamesi’nin 7 ile 7-octies maddelerine göre İtalya’da bölgesel olarak KDV açısından önemli olmayan mal ve hizmetlerin satın alınmasını kapsıyor. 

Ayrıca geliri 65.000 Euro’ya kadar olan, götürü usulü KDV rejimi (regime forfettario) uygulayan vergi mükellefleri, amatör spor dernekleri ve üçüncü sektör kuruluşları için 1 Temmuz 2022’den itibaren SDI üzerinden e-fatura kesmek zorunlu hale geldi. Son olarak İtalya ile San Marino arasında e-fatura kullanımı da 1 Temmuz 2022’den itibaren zorunlu oldu. İtalya ile San Marino arasındaki e-fatura kesme sisteminde İtalyan vergi mükellefleri için erişim noktası olarak ve San Marino’daki şirketler için yeni ve benzer bir merkez olarak SDI kullanılacak. 

Dünyada birçok ülke sürekli işlem denetimi rejimlerini yürürlüğe sokuyor veya var olan rejimlerin kapsamını genişletiyor ve global ölçekte aktif değişiklikler gerçekleşiyor. Sovos ilerleyen süreçte hangi ülkelerin yerel CTC rejimi kurarak uluslararası standartlara uyum sağlayacağını izlemeye devam ediyor.