Alım satımı yapılan tüm ürünlerden alınan dolaylı bir vergi türü olan KDV ile ilgili çok sorulan soruların yanıtlarını sizin için derledik…
KDV Nedir?
Katma Değer Vergisi (KDV), harcamalar üzerinden alınan dolaylı bir vergi türüdür. Bir mal veya hizmetin üretimden tüketiciye ulaşmasına kadar oluşturulan her bir katma değer üzerinden alınan vergidir. Ülkemizdeki en önemli vergi kalemlerinden biridir. Vergi mükellefleri, yarattıkları katma değer üzerinden KDV’yi aylık olarak öderler. 1984 yılında 3065 sayılı kanunla yürürlüğe giren KDV, günümüzde genel bütçe vergi gelirlerinin yüzde 30-35’ni karşılar.
Doğrudan Vergi ve Dolaylı Vergi Ayrımı Neye Göre Yapılır?
Devletin, gelir dağılımını kontrol etmek, kamu harcamaları ve yatırımları için finansman sağlamak gibi amaçlarla; vatandaşlarından doğrudan ya da dolayı yollarla aldığı ödemelere vergi denir. Mal ve hizmet üzerinden alınan vergiler dolaylı vergi; gelir ve kazanç üzerinden alınan vergiler ise dolaysız vergi olarak adlandırılır.
Dolaylı vergiler: KDV, ÖTV, özel iletişim vergisi, şans oyunları vergisi, damga vergisi, harçlar ve diğer yerel tüketim vergileri olarak sıralanabilir.
Dolaysız vergiler ise gelir ve kazanç üzerinden alınan vergiler, mülkiyet üzerinden alınan vergiler, servet üzerinden alınan vergiler olarak ayrılabilir. Dolaysız vergileri daha detaylı olarak açıklamak gerekirse şunları söyleyebiliriz:
- Gelir vergisi ve kurumlar vergisi, gelir ve kazanç üzerinden alınan vergilerdir. Kurumlar vergisi, kurumlar vergisinde belirtilmiş olan kurumların, bir araya gelen topluluk ya da tüzel kişilerin kazançlarını, gelir vergisi ise gerçek kişilerin kazançlarını vergilendirir. Bu vergi kalemleri, vergi sistemleri içerisindeki en büyük paya sahiptir. Ülkelere göre farklılık gösterse de gelir vergisi genellikle artan oranlı bir tarifeye göre alınır.
- Motorlu taşıtlar vergisi, emlak vergisi, veraset ve intikal vergisi ise mülkiyet üzerinden alınan vergilerdir.
- Toplumsal gelir eşitliğinin devlet eliyle sağlanmaya çalışılması adına, kişilerin servetleri üzerinden alınan vergi türüne ise servet üzerinden alınan vergi denir.
KDV Oranı Kaçtır?
KDV oranları satılan mal ya da hizmetin niteliğine göre değişiklik gösterir. Genel KDV oranı yüzde 18’dir. Belirlenmiş mal ve hizmetler için yüzde 1 ve yüzde 8 oranları uygulanır. Her bir mal ve hizmetin KDV oranının ne olacağı Cumhurbaşkanı kararı ile belirlenir. Bununla beraber bazı teslimler KDV’den istisnadır. Örneğin yurt dışına yaptığınız bir mal veya hizmet tesliminde KDV doğmaz.
KDV Kim Tarafından Ödenir?
Katma değer vergisinin asıl yüklenicisi nihai tüketicidir. Vergi mükellefleri her bir teslim aşamasında bu vergiyi alıcıya yansıtırlar. Böylece ürünü ya da hizmeti satın alan taraf KDV ödeyen kişi olur. Tüketici, KDV ödemesini mal ya da hizmeti satın alırken gerçekleştirir. Vergi Mükellefleri de tüketiciden aldıkları KDV’yi alım sırasında ödedikleri KDV’den mahsup ederek aradaki farkı Katma Değer Vergisi olarak öderler.
KDV Nereye Ödenir?
KDV her mükellefin bağlı bulunduğu vergi dairesine ödenir. Ödemeyi anlaşmalı bankalar ile de yapmak mümkündür. Ayrıca mükellefler Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından internet ortamında hizmete sunulan İnteraktif Vergi Dairesi’nden de vergi borçlarını ödeyebilirler.
KDV Beyannamesi Nedir?
Katma Değer Vergisi Beyannamesi mükelleflerin aylık olarak KDV’ye konu alım ve satışlarına ve bunların KDV’lerine ait bilgilerin yer aldığı beyannamedir. Bu beyannameler aylık olarak elektronik ortamda düzenlenip elektronik olarak iletilir.
Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), Vergi Usul Kanunu’nun (VUK) 28’inci maddesinin verdiği yetkiye istinaden 149 No.lu VUK Sirkülerinde, yeni bir düzenleme yapılıncaya kadar 1 Aralık 2022 tarihinden itibaren verilmesi gereken Katma Değer Vergisi Beyannamelerinin verilme ve bu beyannameler üzerine tahakkuk eden vergilerin ödeme sürelerinin ilgili vergilendirme dönemini takip eden ayın 28 inci günü sonuna kadar uzatıldığını belirtti. Daha önce en geç ayın 26’sında ödeme yapılıyordu.
KDV Beyannamesi Nasıl Doldurulur?
Elektronik ortamda beyanname verme mecburiyeti olan mükellefler GİB tarafından yayınlanan e-beyanname programı ile beyannamelerini hazırlarlar ve elektronik ortamda iletirler.
Beyanname; genel bilgiler, matrah, indirimler, ihraç kadıyla teslimler, istisnalar, sonuç hesapları, düzenleme bilgileri ve ekler bölümlerinden oluşur. Tevkifat uygulaması nedeniyle KDV tevkifatı yapan mükellefler, KDV2 kodu ile KDV tevkifatı yaptıkları mükellefler ve tevkifat tutarını ayrıntılı listeleyen beyanname de verirler.
- Genel bilgiler: mükellef bilgileri, vergi dairesi, vergi dönemi bilgileri girilir.
- Matrah: ilgili ay boyunca KDV’ye konu olan mal ve hizmet satışları tevkifat ayrımına göre yazılır.
- İndirimler: alınan mal ve hizmetler nedeniyle ödenen KDV tutarları, devreden KDV, ithalde ödenen KDV gibi indirim konusu yapılacak KDV tutarları ve oranlarına göre ayrımı yazılır.
- İhraç kaydıyla teslimler: üreticilerden ihraç etmek şartı ile alınan teslimlerin ve dahilde işleme rejimi kapsamındaki işlemlerin hesap özetleri girilir.
- İstisna: KDV kanununa göre KDV’den istisna olan teslimlerin yer aldığı bölümlerdir. Örneğin ihracat istisnası.
- Düzenleme bilgileri: Beyannameyi düzenleyen ve beyannamenin hangi sıfatla verildiğine dair bilgiler yer alır.
- Ekler: talep edilen bilgiler liste şeklinde doldurulur.
Harekete Geçin
Sovos, GİB’de hakkında ‘kayıp belge’ ihbarında bulunulmamış ‘tek özel entegratör’ olma özelliği ile bilinmektedir. Gelişmiş e-belge çözümleri ile firmanızın e-dönüşüm sürecinde size nasıl yardımcı olabileceğine göz atabilirsiniz.
