Katma Değer Vergisi Nedir? Trend Raporu Alıntısı

Christiaan Van Der Valk
Nisan 30, 2020

Katma değer vergisi (KDV) ABD’de mevcut değil, ancak Amerikalı şirketler Latin Amerika, Avrupa ve Asya’daki KDV yükümlülükleriyle gitgide daha fazla karşı karşıya kalıyor. Vergi daireleri, gelirlerindeki büyük farkı kapatmak amacıyla KDV vergi tahsilini dijital hale getirmek için sıkı politikalar uyguluyor. Uyum sağlayamayan Amerikalı şirketler, mecburi KDV denetimlerinin olduğu ülkelerde işletmelerinin bilfiil kapandığını görebilir.

Ama bu KDV nedir? Emin değilseniz endişelenmeyin.İngilizce yayımladığımız 11. Trends in Continuous Global VAT Compliance (Sürekli Küresel KDV Uyumundaki Trendler) raporundan sağlanan bir alıntı, bir el kitabı niteliğinde.

KDV Nedir?

KDV’nin temel prensipi, bir bireyin mal veya hizmetleri tüketmesiyle sonuçlanan ekonomik zincirin her aşamasındaki katma değerden devletin belli oranda pay almasıdır.

Son müşteri de dahil olmak üzere zincirdeki tüm taraflarca KDV ödenirken yalnızca işletmeler girdi vergilerini düşebilir. Bu nedenle, faturalara ilişkin KDV gereklilikleri genellikle yalnızca işletmeler arasında geçerlidir. Birçok devlet, şirketlerin borçlandığı “dolaylı” vergileri belirlemede faturaları asıl kanıt olarak kullanır. KDV, dünyadaki ticaret uluslarının neredeyse tamamı için büyük bir farkla en önemli dolaylı vergidir. Kabaca söylemek gerekirse KDV’nin, tüm kamu gelirinde yüzde 30 oranında payı vardır. Vergi yöntemi olarak KDV esasen özel şirketleri vergi tahsildarı haline getirir. Vergi mükellefinin, vergi tahakkukundaki rolü kritiktir, bu nedenle bu vergiler bazen “öz değerlendirme vergileri” olarak adlandırılır.

KDV’nin Temel Prensipleri

Faturalar, KDV konusundaki ilk denetim kaynağı olduğundan fatura oluşturmanın ve değiştirmenin biçimi, içeriği ve yönteminde sıklıkla düzenleme uygulanır. KDV ilk olarak 1950’lerde uygulanmaya başlandı, sonrasında tüm Avrupa’ya ve diğer ülkelere hızla yayıldı.

OECD’nin, sınır ötesi ticarette etkin bir vergilendirme için yüksek düzey standartlar oluşturma girişimlerine rağmen, KDV için küresel kurallar uygulanmıyor. AB’nin KDV sistemi, bir bölgenin yaklaştığı en yakın uyumdur, ancak AB’nin kuralları bile herkesin bildiği gibi karmaşık ve kapsamlıdır.

KDV Açığı

KDV, şirketlerin satış, satın alma ve genel işletme faaliyetinin ayrılmaz parçası olarak kamu hukuku yükümlülüklerini yerine getirmesine bağlıdır. KDV işleme ve raporlama konusunda şirketlere bağımlı olmak, vergi idarelerinin denetleme yapmasını veya ticari işlemleri kontrol altına almasını zorunlu hale getiriyor. Bununla birlikte, bu denetlemelere rağmen dolandırıcılık ve yolsuzluk nedeniyle devletler, tahsil etmeleri gerekenden çok daha az miktarda KDV topluyor. Bu farka genelde KDV açığı deniyor.

Avrupa Komisyonu’nun son raporuna göre Avrupa’da KDV açığı her yıl yaklaşık 137 milyar Euro’yu buluyor. Bu miktar, birliğin beklenen KDV gelirinde yüzde 11,2 oranında bir kayba tekabül ediyor. Hatalar ve yolsuzlukla birlikte kayıp, yarım milyar Euro olabileceğinden küresel olarak KDV borcunu tahmin etsek de devletlerin tahsil ettiği vergi miktarını tahmin edemiyoruz. Bu Norveç, Avusturya ve Nijerya gibi ülkelerin gayrisafi yurt içi hasılalarına yakın bir miktar. KDV açığı, dünya çapında tahsil edilmesi gereken KDV’nin yüzde 15’i ile 30’una denk geliyor. Bu sayılar, yalnızca iyi niyetli, kayıtlı ticari faaliyetler göz önüne alındığında ortaya çıkıyor, kayıtsız ticari faaliyetler nedeniyle yaşanan vergi geliri kaybı eklendiğinde bu oran çok daha yüksek olabilir.

Harekete Geçin

KDV ve KDV uygulaması hakkında bilmeniz gereken her şeyi biliyor musunuz? Sektördeki KDV kontrolleri hakkında en kapsamlı kılavuzu indirin ve öğrenin. 

email ikon.1

Aylık bültenimize kaydolarak güncellemelerden haberdar olun.

İlgilendiğiniz konu başlığını aşağıdan seçebilirsiniz.

Yazar

Christiaan Van Der Valk

Christiaan Van Der Valk, strateji başkan yardımcısı. 2000 yılında Dünya Ekonomik Forumu Yarının Küresel Lideri seçilen Christiaan, e-işletme stratejileri, hukuk, politika, örnek uygulama ve ticari meselelerde tanınmış uluslararası bir ses. Önceden Trustweaver’ın (Sovos tarafından alındı) eş kurucu ve başkanlığını yapan Christiaan, aynı zamanda Milletlerarası Ticaret Odasında (ICC) ve Avrupa E- Fatura Hizmeti Sağlayıcıları Birliğinde (EESPA) uzun süredir lider konumda. 20 seneyi aşkın bir süredir, İktisadi İşbirliği ve Gelişme Teşkilatı (OECD), Asya-Avrupa Zirvesi, Dünya Ticaret Örgütü ve diğer BM kuruluşlarının uluslararası toplantıları için makaleler yazdı, sunumlar yaptı. Christiaan, Hukuk alanında tamamlamış olduğu Yüksek Lisans diplomasını Rotterdam Erasmus Üniversitesinden almıştır.
Paylaşın​

E-Gider Pusulası
E-Gider Pusulası Türkiye
January 6, 2026
Perakende Şirketleri İçin E-Gider Pusulası Kullanım Rehberi

Verginin dijital dönüşümü, perakende sektöründe artık yalnızca uyum sağlanması gereken bir yükümlülük değil; operasyonel verimlilik, mali kontrol ve müşteri memnuniyeti açısından stratejik bir avantaj alanı hâline gelmiş durumda. Bu dönüşümün yeni ve en çok merak edilen başlıklarından biri ise e-Gider Pusulası uygulamasıdır. Gelir İdaresi Başkanlığı’nın (GİB) teknik kılavuz güncellemeleriyle birlikte kapsamı netleşmeye başlayan e-Gider Pusulası, […]

SAP Clean Core ve BTP tabanlı e-Belge uyum çözümleri
Türkiye Vergi Uyumluluğu
December 23, 2025
SAP & Sovos İş Birliğiyle Yeni Nesil Çözümler

Global regülasyonların her geçen gün daha karmaşık ve hızlı değiştiği bir dönemde, şirketlerin dijital dönüşüm yolculuğunu sürdürülebilir kılmanın anahtarı artık esnek, güncellenebilir ve “temiz” bir teknolojik altyapıda yatıyor. SAP’nin Clean Core stratejisi ve SAP Store’daki sertifikalı çözümler, tam da bu ihtiyacı karşılıyor. Bu kapsamda Sovos & SAP iş birliğiyle düzenlenen “Sovos&SAP Anlatıyor: SAP Ekosisteminde Yeni […]

e-Dönüşüm
Türkiye Vergi Uyumluluğu
November 19, 2025
e-Dönüşüm Bir Kültürel Dönüşüm Olmalı

Karar verme süreçlerinde “deneyimleri dinlemek” hep önemli olmuştur değil mi? Öncesinde ne kadar araştırma yaparsak yapalım, bir ürün ya da hizmeti daha önce kullanan kişilerden dinlemek, onların yorumlarını almak karar sürecini kolaylaştırır. Bu nedenle sunduğumuz ürün ve hizmetleri anlatırken ya da iş ortaklığı yapımızı tanıtırken, bugüne kadar müşterimiz ya da iş ortağımız olan kişi ve […]

e-Fatura Hataları
E-Fatura Uyumluluğu Türkiye
September 12, 2025
e-Fatura ve e-Arşiv Faturalarda Yapılan Hatalar ve Düzeltme Yöntemleri

Türkiye’de e-Fatura ve e-Arşiv Fatura kullanımının genele yayılmasıyla, şirketlerin fatura süreçleri sistemleşti, hata payı azaldı ve vergi cezaları konusundaki riskler büyük ölçüde ortadan kalktı. Bununla birlikte sistemler dijitalleşse de insan kaynaklı hatalar hala yapılabiliyor ya da farklı sorunlarla karşılaşılabiliyor. Şirketlerin maddi ve manevi kayıp yaşamaması için bu yazıda en sık yapılan e-Fatura ve e-Arşiv fatura […]

blog - e-Fatura ve e-Arşiv Fatura
E-Fatura Uyumluluğu Türkiye
July 21, 2025
Temmuz 2025 e-Fatura ve e-Arşiv Fatura Zorunlu Geçişi | Kimler Etkilenecek?

535 Sıra No.lu Tebliğ kapsamında Temmuz 2025 itibarıyla e-Fatura ve e-Arşiv Fatura uygulamasına geçiş zorunluluğu geliyor. Yeni limitler ve etkilenecek mükellef grupları hakkında detaylı bilgi için hemen okuyun.